Rzeczownik
Odmiana rzeczownika
Rzeczownik odmienia się przez:
• przypadki:
| Przypadek | Падеж |
| Mianownik, (kto? co?) |
именительный падеж ( кто? что?) |
| Dopełniacz, (kogo? czego?) | родительный падеж ( кого? чего?) |
| Celownik, (komu? czemu?) |
дательный падеж (кому? чему?) |
| Biernik, (kogo? co?) | винительный падеж (кого? что?) |
| Narzędnik, (kim? czym?) | тварительный падеж (кем? чем?) |
| Miejscownik, (o kim? o czym?) | предложный падеж (о кем? о чем?) |
• liczby
- liczba pojedyncza - единственное число
- liczba mnoga - множественное число
• rodzaje
- rodzaj męski – мужской род: писатель – pisarz/ авто – auto/ Игорь -Igor
- rodzaj żeński - женский род: девушка – dziewczynka/ статья – artykuł/ птица -ptak
- rodzaj nijaki - средний род : поле – pole/ здание – budynek
Podział rzeczowników
- Rzeczowniki pospolite (нарицательные), nazywają:
- Osoby (лица) : отец – ojciec/ писатель- pisarz
- Zwierzęta (животные): лошадь- koń/ кошка - kot
- Zjawiska przyrody (явления природы) : гром- grzmot/ метель - zamieć
- życie towarzyskie, społeczne (общественную жизнь) : праздник - święto/ организация - organizacja
- rzeczy (вещи) : авто – auto/ комьпютер - komputer
- pojęcia abstrakcyjne (абстрактные понятия) : вежливость – wrażliwość/ злость - złość
- Rzeczowniki własne - собственные, nazywają :
- imiona (имена) Игорь – Igor/ Катя – Kasia/ Наташа - Natasza
- nazwiska (фамилии) Бродский – Brodski/ Пастернак - Pasternak / Достоевский - Dostojewski
- pseudonimy (псевдонимы) : Бедный – Biedny
- przezwiska (прозвища) : малыш/ коалa
- imiona mitologiczne ( мифологические имена) – Ахилл – Achilles/ Минерва – Minera/ Гектор - Hektor
- osoby literackie ( литературные персонажи)Маргарита - Margarita /Живаго – Żywego/ Бегемот - Begemot
- imiona zwierząt (клички животных) : Арел - ariel/ Мишка – misio/ Мурка - murka
- nazwy geograficzne( географические названия): Россия – Rosja/ Европа –Europa/ Африка – Afryka
- nazwy astronomiczne (астрономические наименования): Марс – Mars/ Млечный Путь – Droga Mleczna/ Солнце - Słońce
- nazwy państw (названия государств) : Россия – Rosja/ Польша – Polska/ Германия - Niemcy
- nazwy organizacji (названия организаций): ООН ( Организация Объединенных Наций – Organizacja Narodów Zjednoczonych)
- nazwy świąt (названия праздников) : Рождество – Boże Narodzenie/ Пасха - Wielkanoc
- wydarzeń historycznych (названия исторических событий): победа - zwycięstwo
- utworów (названия произведений) : Преступление и наказание – Zbrodnia i kara/ Анна Каренина – Anna Karenina
- nazwy marek (наименования типов, сортов, марок изделий) : рубин - rubin
Rzeczowniki żywotne - одушевленные: pies - собака/dziecko – ребенок. Dzielą się na: materialne (вещественные) wśród , których wydzielamy:
- названия полезных ископаемых (nazwy bogactw naturalnych) : железо – żelazo/ золото – złoto/ медь -miedź
- наименования химических элементов и их соединений (nazwy związków chemicznych i ich struktur): вода- woda/водород – wodór/сера - siarka
- названия растений (nazwy roślin) –горох – groch/виноград – winogron, рожь -żyto
- наименования тканей (nazwy tkanin) – шелк –jedwab/ шерст -wełna
- названия продуктов питания (nazwy produktów spożywczych) –молоко – mleko/мука –mąka/ чай-herbata/ мед –miód
- названия лекарств (nazwy lekarstw) – аспирин- aspiryna/ снатворное – tabletki na sen
- наименования материалов (nazwy różnych materiałów, budowlanych itd.)- цемент – cement/ глина -glina
- названия отходов (nazwy rozmaitych odpadków) : опилки – opiłki очистки- obierki
- названия осадков (nazwy opadów) –дождь – deszcz/ снег – śnieg/ град- grad.
Rzeczowniki nieżywotne - неодушевленные : dom - дом/pióro - перо/szkoła - школа
Rzeczowniki konkretne - конкретные , możemy je rozpoznać za pomocą zmysłów, mają kształt, barwę, zapach : kaktus - кактус/człowiek - человек/
Rzeczowniki abstrakcyjne - отвлеченные, nie można ich rozpoznać za pomocą zmysłów, są to też nazwy czynności: młodość - молодость/żal - печаль/radość – радость
Rzeczowniki osobowe, to wyrazy będące nazwami pospolitymi i własnymi osób:
- nauczyciel - учитель
- lekarz – врач
- Kowalski - Ковалский
• Istnieją rzeczowniki, które posiadają tylko liczbę pojedynczą (singularia tantum):
Клубника – truskawka/ кaртофель –ziemniak/ мебель - meble
I tylko liczbę mnogą (pluralia tantum): весы- waga/часы-zegar/ сливки –śmietanka/качели - huśtawka
• Rzeczowniki nieodmienne, tzn. takie, które nie odmieniają się przez przypadki, (ich forma zostaje zawsze taka sama, niezmienna): турне – tournee, objazd / купе – przedział/ шоссе- szosa/ кино- kino/ какао-kakao/ метро-metro/ радио-radio/ интервью-wywiad/ такси-taksówka.