Stopniowanie przysłówków
Dzielą się na:
1. stopień równy (положительная степень)
2. stopień wyższy ( сравнительная степень)
Formy stopniowania prosta forma i opisowa forma
Każde stopniowanie ma dwie formy:
Prosta forma stopniowania przysłówków.
Pamiętać należy, że podczas stopniowania może dojść do tzw. чередования, które polega na tym, że niektóre spółgłoski ulegają zamianie:
к - ч
г - ж
х - ш
т - ч
д - ж
ст - щ
д - ж
з - ж
г - ж
Dodajemy końcówkę е /ее lub ше ( дальше, дольше, тоньше, старше): od przysłówka коротко odcinamy końcówkę о i uzyskujemy temat: коротк, pamiętamy że к →ч(w wyniku czego t wypada) i powstaje forma короч dodajemy końcówkę е: короче коротко-коротк-короч-короче
|
дорого drogo |
дороже drożej |
|
Рано wcześnie |
раньше ранее wcześniej |
|
Мало mało |
Меньше Менее mniej |
- Jak można zauważyć niektóre formy przysłówków mają dwie formy раньше /ранее i obie są prawidłowe. Nie ma reguły na ich powstawanie,dlatego należy się ich systematycznie uczyć i zapamiętywać.
- Stopień wyższy przysłówka odróżnić można od stopnia wyższego przymiotnika tylko na podstawie kontekstu w zdaniu lub na podstawie pytania как? –dla przysłówka i каков? какой?-dla przymiotnika. Ponadto przysłówek odnosi się zawsze do czasownika a przymiotnik do rzeczownika
- Stopień wyższy przysłówków tworzy się tak samo jak stopień wyższy przymiotników:
|
дорогой |
дороже |
Drogi |
|
тугой |
туже |
Naprężony, napięty |
|
сухой |
суше |
Suchy |
|
тихий |
тише |
Cichy |
|
молодой |
моложе |
Młody |
|
твердый |
тверже |
Twardy |
|
богатый |
богаче |
Bogaty |
|
густой |
гуще |
Gęsty |
|
толстый |
толще |
Tłusty |
|
частый |
чаще |
Częsty |
|
чистый |
чище |
Czysty |
|
скорый |
скорее |
Szybki |
|
гладкий |
глаже |
Gładki |
|
жидкий |
жиже |
Rzadki, cienki |
|
редкий |
реже |
Rzadki |
|
короткий |
короче |
Krótki |
|
низкий |
ниже |
Niski |
|
высокий |
высоче |
Wysoki |
Opisowa forma stopniowania przysłówków
Tworzymy poprzez dodanie do stopnia równego wyrazu bardziej - более lub mniej - менее:
коротко (stopień równy) + более –bardziej/ менее –mniej
|
Трудно trudno |
более/менее трудно bardziej trudno/mniej trudno |
|
Красиво ładnie |
более/менее красиво |
|
Далеко daleko |
более/менее далеко |
|
Быстро szybko |
более/менее быстро |
Stopień najwyższy
Również występują dwie formy stopnia najwyższego przysłówków, lecz obie są opisowe, w odróżnieniu od form stopnia najwyższego przymiotników. Tutaj także bardzo często dochodzi do tzw. чередования:
к - ч
г - ж
х - ш
т - ч
д - ж
ст - щ
д - ж
з - ж
Do stopnia wyższego dodajemy wyraz всего lub всех. Zasada tworzenia jest podobna jak przy tworzeniu stopnia wyższego : od przysłówka Мало tworzymy stopień wyższy: Меньше Менее, do którego dodajemy wyraz всего lub всех :
Меньше всего/ Меньше всех Менее всего / Менее всех
Lub do stopnia równego przysłówka dodamy wyraz : наиболее
самая веселая
самое веселое
самые веселые
Lub na dodaniu do przysłówka stopnia równego: мало wyraz наиболее (najbardziej)/ наименее (najmniej)веселый :
мало + наиболее = наиболее мало
мало + наименее = наименее мало